ՈՒրբաթ, 21 սեպտեմբերի

Վկայություն՝ «Փակ շուկայի» սպանության գործով



Անցած ամռանը ծանոթներիցս մեկն ասաց․ «Անի, ժուռնալիստ ես, կիմանաս, էդ Փակ շուկան Երեւան սիթի՞ են դարձնում»։ Պատասխանեցի, որ չգիտեմ, իսկ ինքը ո՞րտեղից է լսել դրա մասին։ «Մորաքրոջս աղջիկը պրոսպեկտի էն փոքր «Սիթիում» էր աշխատում, էդ «Սիթին» փակել են, իրենց էլ գործից հանել, ասել են սպասեք՝ հեսա Փակ շուկայի տեղը մեեեծ «Սիթի» ենք սարքելու, նորից գործի ընդունենք ձեզ երկու տարուց»,-պատասխանեց ծանոթս։

Այդ ժամանակ դեռ Ծառուկյան-Ալեքսանյան գործարքի մասին որեւէ խոսակցություն չկար։ Ներքին բնազդով միանգամից հավատացի ծանոթուհուս խոսքերին ու գնացի Փակ շուկա։ Շուկայի առեւտրականները հաստատեցին․ «Հա, Սամվել Ալեքսանյանն ա գնել շուկան, մեր նոր շեֆն էլ եկել-ասել ա, որ հունվարի մեկից պետք ա դուրս գանք, շինարարություն են սկսելու, շուկան վերանորոգելու են ու նորից մեզ հետ կանչեն»,- ասում էր առեւտրականներից մեկը, ում ձայնագրությունը մինչ այժմ ունեմ հեռախոսիս մեջ։

Առեւտրականներին, իհարկե, դժվար եղավ դրդելը, որ ասեն այն, ինչ զգում են։ Նրանք վախի մթնոլորտում էին գտնվում։ Հարցիս, թե համոզվա՞ծ են արդյոք, որ շուկան ընդամենը վերանորոգման նպատակով է շինարարության առնվում ու հավատո՞ւմ են, արդյոք, որ վերադառնալու են հետ, նրանք պատասխանում էին․ «Դե որ ասում են, կանեն էլի․․․ դե շեֆն ասել ա ժուռնալիստների հետ չխոսենք՝ առանց իր ներկայության․․․»։

Երրորդ այցիս ընթացքում, երբ առեւտրականների վրա սահմանված ժամկետին մնացել էր 15 օր, ստացա նրանց անկեղծ պատասխանը․ «Տո մենք լավ էլ գիտենք, որ մեր գլխին խաղ են խաղում։ Խնդրում ենք, գոնե դուք իրենց ասեք՝ թողնեն գոնե մինչեւ մարտ ամիսը մնանք, հետո դուրս կգանք։ Առեւտուրը հենց էդ նոր տարվա օրերին ա լինում, շեֆը մեզ ասում ա՝ դեկտեմբերի 31-ից վեշներդ հավաքեք»,- ասում էր կանանցից մեկը, ով բազմազավակ ընտանիքի միակ կերակրողն էր։

Չորրորդ այցիս ժամանակ ինքս ականատես եղա, թե ինչպես է հաստ ոսկե շղթան վզին՝ մշակութային հուշարձան հանդիսացող «Փակ շուկայի» տնօրենը՝ նույն ինքը «շեֆը» առեւտրականների շարքերում պտտվում ու ասում․ «Դեկտեմբերի 31-ն էլ ձեզ նոր տարվա նվեր, ամսի մեկին ստեղ վեշ-մեշ չերեւա»։

Չդիմացա, մոտեցա ու ասացի․ «Իսկ շուկան ձեզ ո՞վ է նվեր տվել, որ դուք էլ մարդկանց եք նվիրում»։ «Դու ո՞վ ես»,- կիսազարմացած ու «բազար անողի» դեմքի արտահայտությամբ նայեց վրաս։ Ներկայացա, որ լրագրող եմ, ցույց տվեցի փաստաթուղթս ու պահանջեցի պատասխանել հարցերիս։ Ուղեկցեց ինձ իր աշխատասենյակ՝ ասելով․ «Ստեղ չենք խոսի, արի գնանք վերեւում խոսենք, տեսնենք՝ ինչ է եղել»։

«Գնա, ես քո ոչ մի հարցին էլ չեմ պատասխանելու, սրան տեսեք, կարո՞ղ ա հարկայինից ես եկել ՀԴՄ-ներս ես ստուգում, էդ ի՞նչ հարցեր ես տալիս»,- վերեւում այսպես պատասխանեց «շեֆը» հարցերիս՝ նշելով, որ ինքն անանուն է ու ոչ մի կապ չունի Սամվել Ալեքսանյանի հետ։

Առեւտրականներն ինձ դեռ վաղուց էին պատմել, որ երբ ժուռնալիստ է գալիս շուկա, «շեֆը» նրան տանում է վերեւ ու համաձայնության գալիս հետը։ Չնայած շատ էի կատաղած իրողությունների վրա, բայց չգրեցի այդ մասին։ Շարունակում էի այցել «Փակ շուկա»։

Վերջին այցելությունս հունվարի 11-ին էր։ Արդեն փակված «Փակ շուկայի» տարածքն էի զննում, երբ նկատեցի Սամվել Ալեքսանյանին, «շեֆին» եւ «Արմենիա» հեռուստաընկերության լրագրողին ու օպերատորին։ Եկել էին ներկայացում խաղալու։ «Շեֆն» իր շեֆի հրահանգով խոսում էր «Արմենիայի» տեսխցիկի առջեւ՝ պատմելով, թե ինչ լավ պլաններ ունեն շուկան վերանորոգելու հետ կապված։ Այդ ժամանակ ինձ արդեն պարզ դարձավ, թե «շեֆն» ում հարցերին է պատասխանում իրականում։

Մոտեցա Սամվել Ալեքսանյանին, ում հետ հարցազրույցը կարդացեք այստեղ։ Ընդամենը 4 ամիս առաջ Սամվել Ալեքսանյանն անմեղ հայացքով հաստատում էր, որ շուկայի պատմամշակութային նշանակությունը որեւէ կերպ չի վնասվելու։ Նշում էր նաեւ, որ շուկան պետք է հարմարավետ դարձնել ջիպավորների համար։ Ի դեպ՝ «շեֆիկը», տեսնելով, որ խոսում եմ իր շեֆի հետ, սկսեց շողոքորթել ու աչքերով աղերսել, որ իր պահվածքի մասին հանկարծ չպատմեմ Ալեքսանյանին։ Դե, ես չէի էլ պատմելու։

Մշակույթի նախարարության հուշարձանների պահպանության գործակալություն կատարած բազմաթիվ այցերս նույնպես արդյունք չտվին։ Ծանոթ ակտիվիստներից մեկը, ում հնարավոր է տեսնել գրեթե բոլոր ընդդիմադիր, բնապահպանական հավաքների ժամանակ, աշխատում է գործակալության Երեւանի տարածքային բաժնում։ Երբ մի քանի անգամ նշեցի, որ շուկայի պատմամշակութային տեսքը խաթարվում է, ասաց՝ էդպիսի բան չկա ու կախեց գլուխը։

Այսօր արդեն հավաքվել ենք «Ֆեյսբուքում»՝ «Փակ շուկայի» թաղման արարողությանը։ Իսկ ուզո՞ւմ եք իմանալ շուկան սպանողներին՝ ծանոթս, իր մորքուրի աղջիկը, բազմազավակ ընտանիք կերակրող կինը, 25-ից ավել առեւտրականները, վերեւում համաձայնության եկող ժուռնալիստները, «Արմենիայի» էն հայտնի լրագրողը (ում անունը միայն չհիշելու պատճառով չեմ տալիս), ծանոթ ակտիվիստ ազատականը ու նրանք, ովքեր ինքնակամ կճանաչեն իրենց մեղքը։
Իսկ այ Սամվել Ալեքսանյանների բախտը բերել է․ արդեն սպանված ավարը հոշոտելու համար շատ խելք պետք չէ։

Հ․Գ․ եթե ցավի զգացում ունեք, ուրեմն դեռ հույս կա

Տես` sard.hetq.am-ում:


Գլխավոր էջ


Տես նաև՝

ավելին



Մեկնաբանություններ (7)
1. pierre21:01 - 28 մայիսի, 2012
It's a shame how some greedy people can get away with destroying such a Yerevan landmark that is supposed to be on the list of protected cultural and historical buildings. The fact that no one in government or the Ministry of Culture does ANYTHING to stop such pillaging is a crying shame!!!
2. Arsen14:31 - 29 մայիսի, 2012
Սպասեք, սպասեք հիմա փորձեմ կանխատեսել թե ինչ կարող է լինել. եթե մեր ակտիվիստները, ում հալալա, պայքարեն Փակ շուկայի քանդման դեմ ու իրենց պայքարում հաստատակամ լինեն, ապա կգա մեր հարգարժան նախագահը քազաքապետի հետ, ով իր հերթին կրակն է ընկել սրանց ձեռքը, գալու է ու ասի Տարոն ջան սխալ չես արել ճիշտ ես արել, բայց մի թող, որ քանդեն: Այսինքն ամեն ինչ կախվածա մեր ժողովրդից: Եթե թողնենք, որ անօրինականությունները շարունակվեն կշարունակվեն, մեկա մենք էլ իրանց պետք չենք իրանք արդեն ընտրությունները հաղթել են ու ստրկության պայմանագիրը ևս 5-գ տարով կնքվածա: Շնորհավորում եմ բոլորիս այս կապակցությամբ:
3. ARPINE16:21 - 29 մայիսի, 2012
barbaros axg eng meng ev da petq e lav haskanank u nor MYUS AZGERIN GNAHADAKANER TANG
4. haykUS20:28 - 29 մայիսի, 2012
And this country is talking about tourism, they destroyed all that have any interest for foreign and diaspora tourists. Destroyed historical buildings, vandalized small rivers, so oligarchs and government people can make money on slmall generators, destroyed resort towns like Tsachkadzor and Jermuk, destroyed nature in Hankavan because minister of Environment sold a mountain to Saudi, destroyed churches and monasteries like Haghartsin where Arab Sheik biuld hotel for our UN-Holly corrupt Catolicos and concreete filled old stones, destroyed cosy town center by ugly, nation-enemy Narek Sagsyan’s creation, ugly-concrete North Avenue; destroyed natural green zones in city’s Hrazdan gorge and parks and more and more. This is not country that I remember and was proud of, this became country of vandals, greedy corrupt trash government and killer that destroyed our country! Shame on our nation that tolerates this.
5. Armine12:54 - 30 մայիսի, 2012
Yes chem haskanum te inchqan der petq e sharunakvi mer patmakan arzheqner nerkayacnoc shinutyunneri genocide, sa uxxaki amenatoxutyun e , chpatcharabanvac u anmit gorcoxutyun, Es yerevum e patutyun chka,ha? der asum en te aprum en ''azat ankax Hayastanum'' mif, heqiat --es karavarutyun oroq.Verch tveq hanun azgi u nra haratevutyune xorhrdanshox arzheqnere vochnchacnelu barbarosutyune.
6. ..............................10:35 - 31 մայիսի, 2012
Հայ ժողովուրդ խելքի եկեք! Նախ Հայաստանի ամբողջ տարացքի և իշխանության սեփականատերը հանդիսանում է Հայ ժողովուրդը: Առավել ևս ինչ՞ սեփականատեր կարող է լինել այգիներին, պատմամշակույթային հուշարձաններին, օդին, ջրին ու սովետական ժամանակներում կառուցված գործարաններին, ֆաբրիկաներին, շենքերին ու շինություններին: Նշված բոլոր սուբյեկտները պետք է լինեն միմիայն վարձակալներ, այն էլ սեփականատիրոջ-Հայ ժողովրդի կողմից խիստ հսկողության տակ: Շատ արագ ամբողջ Հայաստանում կատարված նման բոլոր խայտառակ գործարքները-վաճառքները չեղյալ համարել և եթե կցանկանան կնքել վարձակալության պայմանագրեր: Պայմանագրի տեքստը պարտադիր դնել համաժողովրդական քննարկման:
7. VD16:47 - 2 հունիսի, 2012
sax qandiq kraq eli et shukayi tex@ inch obyekt kam hyuranoc eq sarqelu es angam ova milionner ashxatelu
Մեկնաբանել
Շնորհակալություն մեկնաբանելու համար: Ձեր մեկնաբանությունը պետք է հաստատվի խմբագրության կողմից:

Լատինատառ հայերենով գրված մեկնաբանությունները չեն հրապարակվի խմբագրության կողմից։

Լրահոս

Բոլոր նորությունները

Արխիվ