Կիրակի, 23 սեպտեմբերի

«ԼՂՀ ժողովուրդն ինքն է որոշելու՝ անհրաժեշտ պահին կգնա՞ ինչ-որ փոխզիջումների, թե՞ ոչ»



«Հետքի» հարցերին պատասխանում է ԼՂՀ վարչապետի խոսնակ, քաղաքագետ Արտակ Բեգլարյանը

-Օգոստոսի 10-ին ՀՀ և ՌԴ նախագահների մոսկովյան հանդիպումը բազմաթիվ քննարկումների տեղիք է տվել լրատվամիջոցներում, սոցցանցերում: Հիմնական խոսակցությունը վերաբերում է ենթադրյալ ձեռքբերված գաղտնի պայմանավորվածություններին: Ի՞նչ եք կարծում՝ իսկապե՞ս պայմանավորվածություններ եղել են:

-Բնականաբար, չեմ կարող ասել, թե ինչ կուլիսային պայմանավորվածություններ են եղել: Ցանկացած բանակցություն էլ ունի և՛ գաղտնի, և՛ հրապարակային մաս: Կարող եմ միայն մեկնաբանել հրապարակային մասը: Նմանատիպ որոշ պայմանավորվածություններ հրապարակայնացվել են և՛ մայիսյան, և հունիսյան հանդիպումներից հետո: Դրանք գլխավորապես վերաբերում էին փոխվստահության ձևավորման, ինչպես նաև զինադադարի խախտման հետաքննության մեխանիզմներին: Այսինքն՝ ըստ պաշտոնական հայտարարությունների նշեմ, դա վերաբերում էր կոնկրետ հետաքննությունների մեխանիզմներին (կարող են լինել տեխնիկական միջոցներ և այլն) և նաև ԵԱՀԿ դիտորդների քանակի աճին: Կարծում եմ՝ այս պայմանավորվածությունների մասին միայն կարող ենք ենթադրել, իսկ այլ պայմանավորվածությունները կարող են լինել կասկածներ, ենթադրություններ, այսինքն՝ հիմք չունենք դրանց մասին պաշտոնապես խոսելու:

-Օրինակ, խոսվում է «հողեր հանձնելու» գաղտնի պայմանավորվածության մասին:

-Դա միայն կարող են ենթադրել, անվստահությունից ելնելով, կասկածել: Հողերի մասին բոլորը պետք է իմանան, որ ուղղակի անիմաստ է խոսել դրա մասին: ԼՂՀ ժողովուրդն ինքն է որոշելու՝ անհրաժեշտ պահին կգնա՞ ինչ-որ փոխզիջումների, թե՞ ոչ: Բոլորը հասկանում և փաստում են դա: Իսկ ԼՂՀ ժողովուրդն այժմ և, կարծում եմ, նաև ապագայում, միտում, նպատակ չունի հողեր հանձնելու: Դա մեր հայրենիքն է: Դրա մասին ընդհանրապես քննարկում չկա գոնե մեզ մոտ: Նույնիսկ ակնարկ չկա, որ այս պահին գաղտնի պայմանավորվածություններ կան դրա վերաբերյալ:

-Օգոստոսի 1-ին Սերժ Սարգսյանն իր ելույթում ասել է, որ ԼՂ խնդրի կարգավորման ճանապարհին միակողմանի զիջումներ չեն լինելու: Սա ի՞նչ է ենթադրում:

-Ես չեմ կարող կոնկրետ ասել, թե ինչ է ենթադրում: Իհարկե, Հայաստանի Հանրապետությունը բանակցող կողմ է, և բանակցություններում միշտ էլ պետք է լինեն փոխզիջումներ, այսինքն՝ այդպես է ընկալվում: Թե այդ փոխզիջումներով ինչ նկատի ունեն, թե նկատի ունենալն արդյոք իրականություն է դառնալու ըստ ՀՀ պաշտոնական դեմքերի, թե դա ուղղակի բանակցվող տարբերակ է և այլն, իմ որոշելու հարցը չէ: Բայց, կարծում եմ, բնականաբար, բանակցություններ են ընթանում, և որոշակի տարբերակներ քննարկվում են: Իսկ քննարկվող տարբերակները դեռևս չեն նշանակում, որ իրականություն են դառնալու:

-Մոսկովյան հանդիպմանը ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինն ասել է հետևյալը. «Պետք է գտնել այնպիսի մոտեցումներ, այնպիսի ուրվագծեր, որոնց դեպքում, ինչպես ես արդեն ասել եմ, ոչ ոք իրեն չի զգա հաղթող կամ պարտվող»: Ձեր կարծիքով՝ նման լուծո՞ւմ կա, որ երկու կողմերն էլ չգան իրենց հաղթող կամ պարտվող:

-Այս պահին չեմ տեսնում դրա հնարավորությունը, բայց ողջունելի է, որ ՌԴ նախագահն այդպիսի հայտարարություն է արել: Դա բխում է հենց միջնորդական առաքելության տրամաբանությունից: Այդ պատճառով նաև որոշակիորեն պատասխան էր այն մեղադրանքներին, որ Ռուսաստանը փորձում է թելադրել կամ պարտադրել ինչ-որ լուծում: Ենթադրում եմ, որ Պուտինի խոսքն ուղղված է նաև այդ բամբասանքները, մեղադրանքները հերքելուն: Նա շեշտեց, որ երկու կողմերը պետք է գտնեն լուծումը, և ինչ-որ մեկը չպետք է հաղթող կամ պարտվող լինի: Սա արդեն ողջունելի է, քանի որ Ադրբեջանն է առաջնահերթորեն փորձում հաղթող կողմ լինել և ձեռք բերել առավելագույնը: Իսկ այս դիրքորոշումների, նաև արտաքին և ներքին գործոնների պայմաններում չեմ կարծում, որ այս պահին այդպիսի հնարավորություն կա:

-Ի վերջո, Արցախին ի՞նչ են տալիս նման հանդիպումները:

-Խաղաղություն, եթե նույնիսկ փխրուն, բայց գոնե խաղաղություն:


Գլխավոր էջ



Մեկնաբանություններ (9)
1. qam11:46 - 13 օգոստոսի, 2016
Դուրս է գալիս որ մարտի դաշտեւմ ազգովի, ողջ հայությունն է մասնակցում, ՀՀ ողջ ռեաուրսներն են դրվում, սփյուռքն է մասնակցում նաև իսկ որոշում ընդունելուց միայն արցախցին...ու ընդհանրապես ի՞նչ է նշանակում արցախցի կամ Արցախի ժողովուրդ, ի՞նչ որ նորն ազգ է առաջացել, նոր պետություն սեփական անձնագրով, միթե՞ ողջ պայքարը ՄԻԱՑՄԱՆ մեջ չէր, միթե չհասունացան որ հասկանան թե մաս-մաս հեշտ է կոտրել, ինչու գոնե թեորիայում չխոսալ "մենքով" ցույց տալով հայության միասնության ձգտումը, գենե հստակ չկիրառելով մնան պառակտիչ կասկածելի բանաձևր...պետք է գոնե հասկանան որ ՀՀ-ում հավերժ իր "զեմլյակները" չէ որ պետք է նախագահեն կամ կառավարեն, պետք է հասկանալ որ մեր նման ազգերը հարցերը լուծում են ազգային մոտեցմամբ (ինչպես օրինակ Արցախի հարցը, երկրաշարժի հետևանքների հարցը), գոնե մտքի ծայրում ու լեզվի հիմքում նման մոտեցում անհրաժեշտ է արտահայտել ու ունենանալ: Մեծ մասով սա ամենաանհեռատես հայտարարությունն է Արցախից ու այն ել նման մակարդակով, ափսոա: Անառակ որդու վերադարձը կարծես չի եզրագծվում, իսկ հետևանքները բերեցին 100 զոհի, 125 վիրավորի և 800 հա կորստի, ու՞մ հետախուզության կամ պաշտպանության վրա էր հույս դրել նա կամ նրա զինվորական կոլեգան, ու ի՞նչ եզրակացություն արեցին: Կարծես հետախուզություն հայկականացվեց (երեկ եղավ հայտարությունը ԼՂՀ ՊՆ նախարարի կողնից) ոքանի որ Արցախում Ղրիմյան տոնա-խրախչանքը արդյունք չտվեց, մենք ել հուսացինք որ ենթադրություններ արվել են, բայց մնան արտահայտությունը թողնում է հուսալ որ Արցախում ել մի օր կունենանք ավելի հավասարակշռված, հեռատես ու բանիմաց գործիչներ...ափսոս:
2. Արմեն11:57 - 13 օգոստոսի, 2016
Չկա ոչ մի ԼՂՀ ժողովուրդ։ Կա արցախահայ բնակչություն։ Կա Հայ ժողովուրդ։ Չկա ոչ մի ԼՂՀ։ Կա Հայաստան և Արցախը Հայաստանի մասն է։ Հայաստանը ունիտար պետություն է։ Ով սա միամտորեն չի հասկանում կհասկացնենք, ով միտումնաբար, կվտարանդենք Հայսատանից։ Ճանաչելով և հարգելով Արտակին, չեմ մտածում որ ինքը միտումնաբար պառակտում է մտծնում ազգի մեջ։ Բայց, ամեն դեպքում, ցանկացած հարցադրումը որտեղ Արցախը հանդես է գալիս ինչպես միջազգաին քաղաքականության սուբյեկտ այլ ոչ թե Հայաստանն է հանդես գալիս որպես միջազգաին քաղաքականության սուբյեկտ կործանում է հայակական անկախ պետականությունը, պառակտում է Հայ ազգը և ուղղակի անհեթեթ էժանագույն քաղաքական թատրոն է։
3. Ալյոնա09:42 - 14 օգոստոսի, 2016
Երբ որ Արցախը պատերազմի սարսափների ու արհավիրքի մեջ էր ողջ հայությունն էր պայքարում Արցախի համար, հիմա ստավում է ԼՂՀ ժողովուրդն ինքն է որոշելու՝ անհրաժեշտ պահին կգնա՞ ինչ-որ փոխզիջումների, թե՞ ոչ…… Ազգի պառակտման նոր փուլ ենք թևակոխել ժող ջան` պետական կառավարման մակարդակով…. Ով ասում է Արցախը պիտի որոշի` պարզապես նա քցում է իր վրայից հայրենիքի հանդեպ ստանձնած պատասխանատվության բաժինը
4. Արտակ Բեգլարյան10:51 - 15 օգոստոսի, 2016
Հարգելի՛ ընկերներ, նախ, կխնդրեի չաղավաղել իմ ասածները և չանցնել վիրավորանքի: Պետք չէ մտածել, որ դիմացինը ավելի քիչ սրտացավ է, քան Դուք, առավել ևս քանի դեռ դիմացինին չեք էլ ճանաչում: Վիրավորելու արդյունքում հաստատ ո՛չ հայրենիքն է շահում, ո՛չ էլ ինքներդ: Ինչ վերաբերում է այն հարցին, թե ով է որոշելու փոխզիջումների ճակատագիրը, ապա սխալ եք մեկնաբանում ասածներս: Մասնավորապես՝ ոչ ոք չի էլ վիճարկում, որ ողջ հայ ժողովուրդը բարոյապես իրավունք ունի և պարտավոր է այդ հարցը որոշելու, ինչպես և ազգովի ենք պահում սահմանները, սակայն պետք չէ մոռանալ, որ այս պահին ձևավորված իրավական-քաղաքական պայմանները այդպիսի հնարավորություն են տալիս միայն Արցախի Հանրապետության բնակչությանը: Այսինքն՝ էն գլխից ընտրվել է Արցախի անկախության ճանապարհը, այժմ օգտագործվում է Արցախի բնակչության ինքնորոշման իրավունքի փաստարկը, ինչը նշանակում է, որ գոնե պաշտոնապես Հայաստանի Հանրապետությունը և Արցախի Հանրապետությունը դիտարկվում են որպես առանձին իրավա-քաղաքական սուբյեկտներ: Հետևաբար, անկախ իմ անձնական կարծիքից ՀՀ-ԼՂՀ միացման հարցի վերաբերյալ, ես, որպես պաշտոնյա, պարտավոր եմ արտահայտել պաշտոնապես ընդունված կուրսից բխող տեսակետ:
5. Արտակ Բեգլարյան10:51 - 15 օգոստոսի, 2016
Բացի դրանից, արդյո՞ք կասկածներ ունեք Արցախի բնակչության հետևողականության հարցում, որ պնդում եք ՀՀ բնակչության հավասարաչափ մասնակցության թեզը, Ձեզ համար ի՞նչ տարբերություն, թե ով է իրավական կամարտահայտությամբ վճռում հարցը, եթե արդյունքը կանխորոշված է: Ավելին ասեմ, պետք չէ անտեսել այն հանգամանքը, որ եթե Արցախում գրեթե մարդ չկա, ովքեր կողմ կլինեն զիջման, ապա ՀՀ-ում քչերը չեն հակված այդ տարբերակին: Ուստի, եկեք աչք փակոցի չխաղանք, առավել ևս, որ բոլորս նույն կարծիքին ենք սկզբունքային հարցերում: Ավելացնեմ, որ ես միայն կողմ կլինեմ, եթե ողջ հայությունը կամարտահայտությամբ որոշի Արցախի տարածքների հարցը, բայց եթե երաշխավորված լինենք, որ բացասական անակնկալների չենք բախվելու, ևերբ պաշտոնական կուրս ընտրվի ՀՀ և ԼՂՀ միացումը, որըկձևավորի նոր ու բարենպաստ իրավական միջավայր դրա համար:
6. Արտակ Բեգլարյան10:52 - 15 օգոստոսի, 2016
«Ժողովուրդ» տերմինի օգտագործման համար էլ խորհուրդ կտայի միակողմանի չմեկնաբանել այն: Օրինակ, եթե Դուք Ձեր մեկնաբանության մեջ ընթերցողներին դիմելիս գրում եք «ժողովուրդ», ապա արդյո՞ք դա նշանակում է, որ այս կայքի ընթերցողներն առանձին ազգ են դարձել: Ասածս այն է, որ «ԼՂՀ ժողովուրդ» ասելով՝ ես ամենևին նկատի չունեմ էթնիկական միավոր, այլ՝ պարզապես բնակչություն, որի իմաստը նույնպես պարունակում է «ժողովուրդը»: Ի դեպ, ես սովորաբար օգտագործում եմ «Արցախի բնակչություն» տերմինը, որպեսզի նման թերընկալումների պատճառ չդառնա, սակայն այս անգամ «ժողովուրդ»-ն էլ կիրառեցի՝ առանց տարբերակում դնելու: Վերջում հորդորս ու խորհուրդս, որ խոշորացույցով միայն կասկածելին ու բացասականը չփնտրեք մարդկանց խոսքում, արժե գոնե երբեմն անաչառ լինել ու համակողմանիորեն գնահատել դիմացինի խոսքը, թե չէ նիհիլիզմը ոչ ոքի դրական եզրագծի չի հասցնի: հ.գ. որոշեցի արձագանքել, քանի որ բոլոր երեք մեկնաբանություններն էլ պարունակում էին պարզաբանման ենթակա մեղադրանքներ ու իմ ասածի աղավաղումներ: Հուսամ՝ կարողացա բացատրել ասածներիս իմաստը:
7. Վարազ Սյունի 21:41 - 15 օգոստոսի, 2016
Բակո Սահակյանն ու իր շուրջը հավաքված «թիմը» դարձել է ՀՀԿ-ի կցորդը, բայց մարդկանց աչքերին թոզ են փչում.իբր «ԼՂՀ-ի անկախության համար են պայքարում»: Ոչ,պայքարում են իրե՛նց աթոռները պահպանելու համար: Այսօր բոլորն էլ տեսնում են,որ ԼՂՀ-ն ո՛չ մի անկախ քաղաքական քայլ չի անում ու բնավ էլ անկախ սուբյեկտ չէ,որ իր «անկախությունը ճանաչեն»:
8. Վարազ Սյունի 21:47 - 15 օգոստոսի, 2016
ԼՂՀ ժողովուրդն ի՞նքն է որոշելու՝ անհրաժեշտ պահին գնալ ինչ-որ փոխզիջումների, թե ոչ: Մի՞թե: ԲԱՅՑ՝ ՀՀ քաղաքացի զինվորներ են ծառայում և զոհվում ԼՂՀ-ում: Ուստի՝ սա բնավ էլ «միայն արցախցիների» խնդիրը չէ՛:
9. qam03:35 - 16 օգոստոսի, 2016
Կխնդրեի հեղինակին ի վերջո որոշեր Արցախ է թե ԼՂՀ հետո չհենվել մոտ մախնյաց ինքնորոշման վրա քանի որ մենք ել կհիշենք թե ոնց սկսվեց ամենը միացումից: Պաշտոնյաին ճանաչում ենք արտահայտած մտքերով և արած գործով, գիտենք նաև պաշտոնյաներ որոնք ընդիմացել են երբ զգացել են սխալ ուղղվածություն իսկ ավելի համեստները հրաժարական են տվել: Արդեն Բ. Սահակյանն ել արտահայտվեց փոխզիչման վերաբերյալ, այս հոդվածը մունետիկ էր որը ճիշտ հասկացանք փաստորեն: Ոչինչ սառած չէ և ենթակա է փոփոխության, եթե գտնում եք որ ինքնորոշման իսկզբանե կուրսը սխալ էր ապա ժամանակն է հայտ ներկայացնելու ՀՀ մաս դառնալուն և Դուք ի պաշտոնե կարող եք նպաստել դրան, սա քանի որ զգացի հնով նորը արդարացնելու փորձ: Որպես երիտասարդ գործչի կոչ ենք անում վերանայել այս խայտառակ զիջողական մոտեցումը, հրապարակել վերջին 2 սոցհարցումների տվյալները (քանի որ ասեցիք թե ոչբոք Արցախում կողմ չէ տարածքային զիջմանը) ու վերջ տալ հետագա նման պարտվողական սոցհարցումներին, հասկանալ որ մի օտսր չի կարող ապահովել ագրեսիայից և լինել ավելի բաց ու հեռատես: Մենք ձեր մի խումբ իշխանավորների սխալները շտկելու համար նոր արյուն չունենք թափելու, մի ստիպեք մեզ դառնալ իշխանատյաց դրա բոլոր հետևանքներով:
Մեկնաբանել
Շնորհակալություն մեկնաբանելու համար: Ձեր մեկնաբանությունը պետք է հաստատվի խմբագրության կողմից:

Լատինատառ հայերենով գրված մեկնաբանությունները չեն հրապարակվի խմբագրության կողմից։

Լրահոս

Բոլոր նորությունները

Արխիվ