«Դեռ չենք կարողացել փոքրաթիվ աշակերտություն ունեցող դպրոցների համար ճիշտ մոդել ընտրել». ԿԳ նախարար

Լոռու մարզի սահմանամերձ Դաշտադեմ գյուղի միջնակարգ դպրոցը մեկն է նրանցից, որտեղ տարիներ շարունակ մի շարք առարկաների գծով թափուր տեղերը չեն լրացվում: «Միշտ մրցույթ ենք հայտարարում, բայց մասնակցություն չենք ունենում: Վերջին տարիներին միակ մասնակցությունն ունեցել ենք 2014թ.-ին, երբ մաթեմատիկա առարկայի ուսուցիչ ընդունեցինք»,- ուսուցչական կազմի վերջին համալրումն է հիշում Դաշտադեմի դպրոցի տնօրեն Սերջեյ Աղաջանյանը:

Վերջինիս խոսքով ներկայումս դպրոցն ունի հայոց լուզու և հայ գրականություն, շախմատ, ֆիզիկա, քիմիա, կենսաբանություն և այլ առարկաների ուսուցիչների կարիք: Այս դասաժամերը տարիներ շարունակ լրացվում են ոչ մասնագետների կողմից:

Երկհարկանի դպրոցում ներկայումս սովորողների թիվը չի հասնում երկու տասնյակի: Դպրոցում դասապրոցեսը հիմնականում անցկացվում է երկկոմպլեկտ կամ եռակոմպլեկտ տարբերակով: Ուսուցման այս եղանակը ԿԳ նախարար Լևոն Մկրտչյանը համարում է ոչ արդյունավետ:

«Մենք դեռևս երկկոմպլեկտ և եռակոմպլեկտ դասարանների հիմնահարց ունենք, ի վերջո դեռ չենք կարողացել այդ փոքրաթիվ աշակերտություն ունեցող դպրոցների համար ճիշտ մոդել ընտրել: Այդ հարցը դեռ մեր առջև է և ամենադժվար խնդիրներից է»,- օրերս Լոռու մարզ կատարած աշխատանքային այցի ընթացքում նշեց ԿԳ նախարարը` հավելելով, որ այդպիսի դպրոցները հանրապետությունում քիչ չեն:

Մեր դիտարկմանը, որ միևնույն ուսուցիչը մի քանի առարկա է պարապում, այդ թվում` նաև իր մասնագիտությանը ոչ հարակից առարկաներ, ինչն ուղղակիորեն ազդում է կրթության որակի վրա, Լ. Մկրտչյանը նախ համաձայնվել էր, ապա հավելել.

«Իհարկե, ազդում է որակի վրա, միանշանակ: Եկեք ճիշտ խոստովանենք, ոչ մի երկկոմպլեկտ կամ եռակոմպլեկտ դասարան չի լուծում մեր հիմնախնդիրը: Երբ ասում ենք, որ մենք այդտեղ պրոբլեմ ունենք, դա ի նկատի ունենք: Ոչ մի նշանակություն չունի այդ դպրոցում քանի աշակերտ է սովորում, որովհետև այդ աշակերտներից յուրաքանչյուրն իրավունք ունի ունենալ հավասար պայմաններ մյուսների հետ»:

Լոռիում թափուր աշխատատեղերը չեն լրացվում հատկապես հեռավոր գյուղերում, որտեղ հասնելը և՛ ժամանակատար է, և՛ ծախսատար: Սրան գումարվում է նաև առարկաների փոքր ժամաքանակը, ինչի հետևանքով աշխատանքը հեռավոր գյուղերում դառնում է ոչ գրավիչ ու ոչ շահավետ:

Արդյունքում դպրոցների տնօրենները տարիներ շարունակ թարմացնում են թափուր տեղերի մրցույթների հայտարարությունները` այս կերպ կատարված համարելով օրենքի պահանջը:

Լոռու մարզպետարանի կրթության, մշակույթի և սպորտի վարչության կրթության բաժնի պետ Գարիկ Տոնոյանի խոսքով` մարզի մի շարք գյուղական դպրոցներում տարիներ շարունակ պահանջված են համարվում հատկապես քիմիա, ֆիզիկա, կենսաբանություն, երգ-երաժշտություն, ֆիզկուլտուրա առարկաների մասնագետները:

 Թափուր տեղերը տարիներ շարունակ չլրացվող համայնքների թվում վերջինս մատնանշում է Ջիլիզան, Արմանիսը, Սվերդլովը, Դաշտադեմը…

Մինչ այս ուսումնական տարին վերը նշված համայնքների թվին էր դասվում նաև հայ-վրացական սահմանին կպած Պաղաղբյուրը, որը 2015-2016 ուստարվա երկրորդ կեսից լուծարվեց` դադարեցնելով գործունությունը:

Որպես դպրոցի փակվելու կաևորագույն պատճառ` Գ. Տոնոյանը մատնանշում է աշակերտների փոքր թիվը` սրան զուգահեռ չմոռանալով շեշտել նաև ուսուցիչների պակասի խնդիրը:

«Հիմնական պատճառը աշակերտ չլինելն էր, երկրորդ գլխավոր պատճառը համապատասխան մասնագետներ չունենալն էր: Առարկաները պարապվում էին ոչ մասնագետների կողմից: Այսինքն՝ մենք գերակա խնդիր էինք լուծում երեխաներին դպրոցից չկտրելու նպատակով: Առաջնային էր համարվում, որ գոնե չափորոշիներով սահմանված նվազագույնը տրվեր երեխային: Մենք պետք է երկու վատ երևույթից ընտրեինք առավել նվազը, որ ոչ թե չպարապվի երեխային ընդհանարապես, այլ գոնե թեկուզ ոչ մասնագետը, բայց որոշակի ունակություններ ունենող անձը երեխայի հետ աշխատի»,- նշում է  կրթության բաժնի պետը:

Կրթության ոլորտի գլխավոր պատասխանատուն՝ ԿԳ նախարար Լ. Մկրտչյանը, փոքրաթիվ աշակերտներ ունեցող դպրոցների համար մինչ այժմ կիրառվող ձևաչափն արդարացված չի համարում.

«Այս ձևաչափն  իրեն չի արդարացնում ու ավելի ճիշտ ձևաչափ պետք է գտնել: Մեր հիմնական խնդիրներից մեկն է առաջիկա մեկ տարում կարողանալ հասկանալ՝ ինչպե՞ս անել, որ այս դպրոցներում կարողանանք որակ ապահովել, որովհետև այն ձևը, որ մենք այսօր ունենք, լուծում չի տալիս»,- Լոռիում նշել էր նախարարը` վստահեցնելով, որ ավելի ճիշտ ձևաչափի որոնման ճանապարհին նախարությունում այժմ ուսումնասիրվում է միջազգային փորձը:

առաջին լուսանկարում` Դաշտադեմի դպրոցը

Գայանե Սարգսյան