Հինգշաբթի, 20 սեպտեմբերի

«Հայկական չրեր №1». Եղեգնաձորի նոր այցեքարտը


Եղեգնաձորի չրանոցը գտնվում է քաղաքի ծայրամասում: Վայրի կակաչները ուղենշային են դարձնում դեպի չրանոց ճանապարհը: Քարքարոտ, ամայի տարածքում հեռվից սև մետաղից ջերմոցանման շինություններ են երևում: Այստեղ «Հայկական չրեր №1» ապրանքանիշով չրեր են պատրաստում:

Չրանոցի հիմնադիրը 31-ամյա եղեգնաձորցի Խաժակ Օհանյանն է, ով մեզ դիմավորում է չրանոցի մոտ: Տարածքը կոկիկ է, չրանոցներն առայժմ դատարկ են, դեռևս չեն սկսել մրգի մթերումը:

Խաժակն ասում է, որ եթե մթերման ժամանակ գնայինք, եռուզեռը կտեսնեինք, և գուցե ժամանակ էլ չունենար զրուցելու: Ինքը և՛ կազմակերպչական հարցերն է լուծում, և՛ փաթեթավորմանն է օգնում: «Սա ընտանեկան բիզնես է»,- նշում է Եղեգնաձորի չրանոցի՝ «Ալ վկուս» ՍՊԸ-ի տնօրեն Խաժակ Օհանյանը:

Պատմում է, որ 7 տարի վարկային գործակալ է աշխատել բանկում: 2015-ին սկսել է չրերի պատրաստման փորձարկումներ անել: Ասում է՝ տեղանքը լավ գիտեր, և քանի որ չրերն էլ Հայաստանի այցեքարտն է համարում, որոշեց փորձարկումներ անել: Սկզբից ծիրանի, բալի, դեղձի և արքայանարնջի 15-18 տոննա չիր են պատրաստել ու առաջին արտադրանքը Ռուսաստան արտահանել: Մեկ տարի անց հիմնել են ընկերությունն ու արտադրանքի ծավալները մեծացրել:

Չրանոց հիմնելու 20 միլիոն դրամ վարկով պետությունն է աջակցել, մնացած ներդրումը Խաժակ Օհանյանն է արել: Ասում է, որ իրենց չրանոցը նոր մոդելով է՝ էլեկտրոնային կառավարմամբ: Օրինակ, եթե չրանոցում միրգը շատ է լինում, խոնավությունը, բնականաբար, մեծ է, տվիչների միջոցով օդափոխիչներն արագ կարգավորում են միջավայրը: Չրանոցի սև թիթեղների գույնը ևս պատահական չէ. սևն արագ է կլանում արևի ջերմությունն ու հաղորդում մրգին: Ավելի ուշ սեզոնին, երբ արևի ու ջերմության խնդիր կա, օգտագործում են էլետրական չրանոցը, սակայն այդ դեպքում չրի գինը կարող է բարձրանալ:

Հիմա տարվա ընթացքում 9-10 տեսակի չիր են ստանում: Հումքը ձեռք են բերում Վայոց ձորի, Սյունիքի, Արարատի ու Արմավիրի մարզերից: Սալորի 70 տոկոսն, օրինակ, Վայոց ձորի Աղավնաձոր գյուղից են գնում, արքայանարինջը՝ Սյունիքից:

Շուկան հիմնականում Ռուսաստանն է, միայն այս տարի են Եղեգնաձորի չրերը հայտնվել հայաստանյան խանութներում: Առաջիկայում արտահանման պայմանագիր են կնքելու Իրանի հետ, որտեղից էլ չիրը ուղարկվելու է Արաբայան Միացյալ Էմիրություններ՝ Դուբայ, ևս մեկ պայմանագիր նախատեսում են կնքել Արգենտինայի հետ:

Լավ չրի գաղտնիքը

Տեխնոլոգ Սիլվա Եղոյանը Խաժակ Օհանյանի մայրն է: Մեր այցելության պահին մի քանի աշխատակիցների հետ փաթեթավորում էին սալորի և ծիրանի չրերը: Նախքան դա ամեն փայտյա տուփի համար չիրը կշռվում է: Շուկան են արտահանում երկու տարբերակով՝ փայտյա տարաներով և վակուումային փաթեթներով:

Սիլվա Եղոյանն ասում է, որ չիրը պատրաստման փուլեր ունի, պետք է իմանաս, թե ինչքան պիտի մնա արևի տակ, ու երբ պիտի տեղափոխես հով տեղ: Եթե ամբողջապես մնա արևի տակ, և՛ որակն է փոխվելու, և՛ գույնը: Փաթեթավորումից առաջ չիրը պարտադիր լվանում են, տիկին Սիլվան խորհուրդ է տալիս՝ եթե չեք հոգնում, գնելուց հետո մի անգամ էլ դուք լվացեք:

Խաժակը վերցնում է դեղձի չիրն ու ցույց տալիս գույնը: Ասում է, որ գույնը ստացել են բազմաթիվ փորձարկումների արդյունքում, ապա ավելացնում է, որ կարող են ստանալ ցանկացած երանգ: Առաջնահերթը, ըստ նրա, լիարժեք համ ապահովելն է: Նշում է, որ շաքար ընդհանրապես չեն օգտագործում չրի պատրաստման համար: Գնորդներ ունեն, որոնք բնական չորացմամբ չրերն են նախընտրում, գնորդների խումբ էլ կա, որ նախընտրում է քիմիայով մշակված չիրը. այս դեպքում որոշակի քանակությամբ ծծմբի ծխահարում են անում, ինչը մրգին տալիս է գունային վառ երանգ և պիտանելիության երկար ժամկետ:

Առհասարակ չիրը սառը ու տաք օդի հետ շփումից կորցնում է գույնը, իսկ երանգը պահպանելու, «կյանքը երկարացնելու» համար վակուումային փաթեթներ են կիրառում:

«Մի փոքր գաղտնիք բացեմ. չիրը սիրում է, որ իրեն արագ ստանան: Ինչքան բաց է մնում օդի մեջ, այնքան գունային երանգը կորցնում է, եթե կարողանաս արագ կարգավորել այդ ամենը, կշահես»,- ասում է Խաժակ Օհանյանը:

Օրգանիկ չրեր արտադրելու ծրագիր կա

«Գործին, որ նվիրվել եմ, մտածում եմ, որ հնարավոր չէ չհասնել հաջողության: Մեր հիմնական շեշտադրումը գյուղատնտեսությունն է, և ամեն ինչ անելու ենք, որ հայկական չիրը հաջողություն ունենա: Հիմնականում աշխատում ենք չրի արտաքին տեսքի և չզիջող որակի վրա»,- նշում է Եղեգնաձորի չրանոցի ղեկավարը:

Ըստ Խաժակի՝ տեղանքն իրենց մեծ հնարավորություններ է տալիս. առավելագույնս օգտագործում են արևի էներգիան: «Տեղանքը մի քիչ ձորային է, քամու շարժ կա, որը խոնավությունը հեռացնում է: Երբ չրի ծավալները մեծ են լինում, պատահում է, որ սինիներով դրսում ենք դնում, այդպես մոտ 18 տոննա կարող ենք փռել»,- ասում է գործարարը: Հետո ավելացնում է, որ ներդրումների կարիք ունեն այժմ: Ծրագրում են որոշակիորեն ցանկապատել տեղանքը՝ միաժամանակ չխափանելով քամու տեղաշարժը: Նպատակը փոշուց խուսափելն է:

Առաջիկա նպատակներից է օրգանիկ չրերի պատրաստումը: Դա հնարավորություն է տալու հայկական չիրն արտահանել եվրոպական երկրներ: Օրգանիկ չիր ստանալու գլխավոր պայմանը սերտիֆիկացված օրգանիկ այգիներն են, ինչպիսիք, Խաժակի ասելով, Հայաստանում կան, և կարող են պայմանագիր կնքել դրանց տերերի հետ:

«Աշխարհը հիմա գնում է էկոսննդին: Մեր հաջողությունը երևի կգրանցենք էկոտարբերակում՝ կստանանք պարզ երանգի, լավ որակի չիր: Եվ ամեն ինչ անելու ենք, որ հայկական արտադրանքը հաջողության հասնի արտաքին շուկայում»,- ասում է Խաժակ Օհանյանը:


Գլխավոր էջ

Այս թեմայով

  • «Զաբել». դիվանագետի ասելիքը՝ գինու տեսքով
    «Հիշեք, դիվանագիտությունը պրոտոկոլի ու ալկոհոլի արանքում է» (Remember that diplomacy happens between protocol and alcohol). այս խորհուրդը դիվանագետ Իրինա Ղափլանյանը լսել է Լոնդոնում սովորելու տարիներին իր դասախոսներից մեկից:
  • «Պիաֆչիկ». ասեղնագործություն մետաղի վրա
    Լինայի փոխանցմամբ՝ զարդը մանրանկարչական աշխատանք է պահանջում: Արույրի (լատուն) ու պղնձի վրա ասեղով նուրբ աշխատանք է անում:
  • Վանի արևը՝ Սասունիկում. գինեգործությունը Հայաստանում մեծ ներուժ ունի
    «Գինին վերևից ներքև են գնահատում՝ աչք, քիթ, բերան: Սկզբից գույնն ենք գնահատում, հետո՝ հոտը, ապա՝ համը: Ամեն մարդ կարող է համն ու հոտը յուրովի զգա, ուղղակի խաղողի տեսակներին հատուկ համեր կան, որոնք չես կարող շփոթել: Սա, օրինակ, արենի է (մեզ գինի է հյուրասիրում անմիջապես ռեզերվ տակառներից- հեղ.), մեզ մոտ աճող արենի է: Այն թյուր կարծիքը, թե արենին միայն Վայոց ձորում է աճում, ճիշտ չէ, Աշտարակում էլ է աճում, որով մենք ոսկե մեդալներ ենք շահում»,- նշում է Վ. Մուրադյանը:
  • Տրիկոտաժե հագուստ արտադրող հալեպահայ ընտանիքի երկրորդ սերունդը. «Մոսինի»
    Մովսեսն ասում է, որ Սիրիայում մեծ շուկա կար, իսկ Հայաստանում գործարարների դժվարություններից մեկը փոքր շուկան է, ինչը Երևանում բիզնես հիմնելուց առաջ նաև իրենց մտահոգություններից մեկն էր:
  • «Բրդյա պատմություններ»՝ պատրաստված Հայաստանում
    Վարդ Գրիգորյանը սեղանին է դնում նուրբ բրդի երկար «վարսերը»: Դրանք, կարծես, ձիու երկար բաշեր լինեն: Առաջին անգամ է իր համար գլխարկ պատրաստելու:
... կարդացեք ավելին «Made in Armenia» թեմայով
Մեկնաբանել
Շնորհակալություն մեկնաբանելու համար: Ձեր մեկնաբանությունը պետք է հաստատվի խմբագրության կողմից:

Լատինատառ հայերենով գրված մեկնաբանությունները չեն հրապարակվի խմբագրության կողմից։