Հայկական միջնադարյան արվեստն արդեն ոչ միայն հիանալու, այլ նաև օգտագործելու նյութ
Միջնադարի հայ ծաղկողների ստեղծագործական երևակայության և վարպետության ամենավառ օրինակներից են զարդատառերը, որ մեզ են հասել հազարավոր գրչագիր մատյանների միջոցով: Հայ վարպետները հայկական տառերը զուտ նշանային պատկերից վերածել են անկրկնելի գեղարվեստական միավորների: Եվ դրանք այսօր մեզ հասանելի են դարձել վերջերս լույս տեսած «Հայկական զարդատառեր» գրքի միջոցով:
Գրքի հեղինակներ դիզայներ Արմեն Քյուրքչյանը և լուսանկարիչ Հրայր Բազե Խաչերյանը մեկ գրքի մեջ են հավաքել աշխարհի տարբեր թանգարաններում, գրադարաններում, գրապահոցներում և մատենադարաններում պահվող հինավուրց հայկական մատյաններից քաղված զարդատառերը:
Ինչպես նշում է գրքի հեղինակ Արմեն Քյուրքչյանը, հայկական զարդատառերը` պարզ երկրաչափականից մինչև անչափ բարդ հյուսվածքային, թռչնատառերից մինչև ծաղկազարդ, կենդանական կամ մարդկային ֆիգուրներով ձևավորված, վկայում են տառի նկատմամբ հայի ունեցած մեծ սերը:
Հատկանշական է, որ հայկական ձեռագիր հոգևոր մատյանները նկարազարդել են ոչ միայն բարձր վարպետության տեր ծաղկողները, այլև հաճախ կարելի է հանդիպել մատյանների` ձևավորված հենց կրոնավորների, կամ էլ նրանց աշակերտ պատանիների ձեռքով: Եվ այս պատկերներին բնորոշ անկեղծությունն ու անմիջականությունն իրենց հերթին յուրահատուկ հմայք են հաղորդում ձեռագրերին:
Գրքին կցված սկավառակում տեղ են գտել ալբոմում ընդգրկված բոլոր զարդատառերը` թվայնացված ձևով: Հայ միջնադարյան զարդատառերով այսուհետև ոչ միայն կարելի է զմայլվել, այլև դրանք կիրառել ստեղծագործական տարբեր նպատակներով:
Սակայն, հեղինակների առաջին և հիմնական նպատակը հայկական միջնադարյան զարդատառերի պահպանումն է և թվայնացման շնորհիվ դրանք հաջորդ սերնդներին փոխանցելը: Թվայնացման շնորհիվ հայկական միջնադարյան զարդատառերն իրենց ողջ բազմազանությամբ արդեն հասանելի են բոլորին և ամենուր:
«Հայկական զարդատառերը» հեղինակների երկրորդ գիրքն է, նրանց համագործակցության առաջին պտուղը «Հայկական զարդարվեստ» գիրք-ալբոմն է: Գիրքը երկու արվեստագետների ավելի քան տասը տարվա աշխատանքի արդյունքն է: Հայկական զարդարվեստ գրքի սկավառակում կան ավելի քան հազար թվայնացված նկարներ և դրանց օրիգինալ լուսանկարները:
Այս երկու գիրք-ալբոմները ոչ միայն ներկայացնում են հայկական միջնադարյան զարդատառերը և զարդարվեստն իրենց ողջ գեղեցկությամբ և շքեղությամբ, այլ նաև հիշեցնում են, թե մենք որտեղից ենք գալիս:
Տեսանյութեր
Լուսանկարներ
Մեկնաբանել