Նանե Մակուչյան

Մեր հոդվածներից մեկում անդրադարձել էինք Մարիամ անունով մի թափառաշրջիկ աղջկա ճակատագրին, որին անգամ շտապօգնությունը չէր բարեհաճում հոգեբուժարան տեղափոխել (Տես՝ Երեւանի գիշերներում շրջում է Մարիամի ուրվականը): Բայց այդ պատմությունն ընդամենը մեկն էր այն դրամատիկ պատումներից, որոնք գրեթե ամեն օր տեղի են ունենում մեր աչքերի առջեւ:

Ոչ ոք ստույգ չգիտի' քանի՞ թափառաշրջիկ կա մեր երկրում: Փաստ է միայն այն, որ նրանք ամեն գարուն պակասում են ... Մինչեւ որ նորերով համալրեն իրենց շարքերը: Ու այդպես շարունակ:

Թափառաշրջիկները Հայաստանում մի ոչ լեգալ համայնք են: Թեեւ «ապրում» են տարբեր վայրերում, գրեթե միշտ տեղյակ են միմյանցից: Նրանցից շատերը յուրաքանչյուր օր գիշերում են մի վայրում, եւ միայն իրենք գիտեն այդ վայրերը:

Արամը, որ նույնպես անօթեւան է, մի տեսակ հանդես է գալիս թափառականների ու արտաքին աշխարհի միջեւ կապավորի դերում: Իմիջիայլոց, նա նույնպես Կոնսերվատորիան է ավարտել, բայց ստացած կաթվածներից հետո չի կարողանում նվագել: Ունի դուստր եւ որդի, որոնք ապրում են մայրական տատի տանը: Կինը մահացել է 10 տարի առաջ: Ինքը չի կարող ապրել այդ տանը: Զոքանչը փեսային թույլատրում է երբեմն-երբեմն օգտվել իր բնակարանի կոմունալ հարմարություններից' ասենք սափրվել, օգտվել հեռախոսից: Տասը օր առաջ նա զանգելով պատմեց, որ թափառաշրջիկներից երկուսի վիճակը շատ ծանր է, գրեթե մահամերձ: Գիշերելով դրսերում' նրանք ցրտահարվել են:

«Բոլորն ամբողջովին ոջիլի մեջ կորած են: Եւ նույնիսկ այդ հարցը չենք կարողանում լուծել»,-ասաց Արամը:

Փորձեցինք այս մարդկանց օգնելու համար դիմել Հայ օգնության Ֆոնդի (ՀՕՖ) հայաստանյան գրասենյակ: Մեզ նախապես հայտնի էր, որ ՀՕՖ-ն անչափահասների համար ունի ոջիլազերծելու հատուկ վայր եւ հարմարություններ: Որքան էլ խնդրեցինք երկու թափառաշրջիկների համար բացառություն անել, հանդիպեցինք միայն կոշտ ու կոպիտ մերժման: Նրանք անդրդվելի էին նույնիսկ այն պարագայում, երբ ասացինք, որ ոջիլազերծելն անհրաժեշտ է երկու թափառաշրջիկներին շտապ կարգով հիվանդանոց տեղափոխելու համար: Մենք դիմեցինք նաեւ տարբեր կազմակերպությունների, սակայն ոչ ոք չուզեց օգնել թափառաշրջիկներին:

«Ամբողջ աշխարհում մեզ նման բոմժերի համար ստեղծում են կացարաններ, որտեղ մի աման տաք ճաշ են տալիս, քնելու մի անկյուն, մեր երկրում պետությունից անվճար նույնիսկ մի «Անալգին» չենք կարողանաում ստանալ»,-ասում է Արամը:

Մի քանի օր առաջ ցրտից մահացան Վովան ու Թամարան: Մահացավ նաեւ Տոման' միայնակ թողնելով իր պես անօթեւան, այժմ արդեն ծնողազուրկ միակ որդուն: