Արցախում ապրող լուսանկարիչները իրենց լուսանկարներում վավերագրել են շրջափակման մեջ սննդամթերքի, էներգիայի սահմանափակումների և հոգեբանական լարված վիճակի մեջ ապրող մարդկանց առօրյան, կենցաղը։
«Ես այնքան ռեալիստ եմ, որ պետք է ամեն ինչ իմ աչքերով տեսնեմ, որպեսզի հաստատեմ, որ դա այդպես է։ Ես պետք է ինքս վերապրեմ կյանքի բոլոր սարսափները, անհուն խորքերը. դրա համար ես մեկնեցի պատերազմ»,-ասում էր Օտտո Դիքսը։
Կաննի 19-րդ կինոփառատոնում (1966թ․) «Բարև, ես եմ» ֆիլմի պրեմիերայից հետո կինոյի հայտնի տեսաբան ժորժ Սադուլը գրել է․ «Ում հետաքրքրում են նորագույն ֆիլմերը, պետք է հիշեն Ֆրունզե Դովլաթյան անունը»։
Մայիսի 30-ին՝ ժամը 19:00 -ին, Հայաստանի ազգային գրադարանի Մեծ դահլիճում կցուցադրվի Լուի Մալի «Վերելակ դեպի կառափնարան» ֆիլմը 1958թ․: Հայերեն և անգլերեն ենթագրերով։
Ռուսական կինոյի տիտղոսակիր ֆիլմերի մեծ մասը Խորհրդային Միության տարիներին են նկարահանվել։ Այս ֆիլմերը դարձել են ոչ միայն ռուսական, այլև համաշխարհային կինոյի համար դասականներ։
44-օրյա պատերազմի 7-րդ օրը Ջաբրայիլից վիրավոր վիճակում եկա մեր գյուղ՝ Տեղ։ Տղորանցը հավաքեցի ասեցի վիճակը վատ է, դիրքեր վերցնելով` թշնամին առաջ է գալիս, էսպես, որ շարունակվի կարող է վաղը մյուս օր հասնեն գյուղամեջ․ Գագիկ Էլազյան
Մեր հանդիպման ժամանակ (2023 թ., մարտ), Տեղ համայնքի սահմանը ձգվում էր արցախյան 44-օրյա պատերազմից հետո Ադրբեջանի վերահսկողության տակ անցած Քաշաթաղի շրջանի երկայնքով՝ Կոռնիձորից Սև լիճ, հակառակորդի և հայկական դիրքերի միջև հեռավորությունը 3-ից 150 մ է։
Պարզվեց, որ Երևանում դժվար է գրաֆիտիի համար լավ ներկեր գտնել․ այստեղ ավելի թանկ է, իսկ որակը՝ ցածր, իրենց ներկերը բերել էին Թբիլիսիից։
Ալտահար Արմեն Թորոսյանի կարծիքով՝ կվարտետային ժանրն ամենաբարդն է երաժշտության մեջ, միևնույն ժամանակ՝ ամենագրավիչը։
Պատերազմի առաջին օրը՝ 2020 թ.-ի սեպտեմբերի 27-ին Մատաղիսի զորամասին 2-րդ գումարտակի հակատանկային դասակի մեքենան Թալիշի դիրքեր բարձրանալիս խոցվում է։
Նոր դիրքերը Տեղ գյուղից Ստեփանակերտ տանող ճանապարհին գտնվող նախկին հայկական անցակետի մոտակայքում են։ «Ճանապարհի մի կողմում մենք ենք, մյուսում՝ ադրբեջանցիները, երկու կողմում էլ տեխնիկա է բերվել, ընթանում են դիրքաշինական աշխատանքներ։
«Երկու նախադասությամբ կամ երկու բառով արվեստը բացատրելը նշանակում է սպառել այն»։
Բրեսոնով հիանում էր Անդրեյ Տարկովսկին, ում համար իր խոսքերով կինոաշխարհում միայն երկու հոգու կարծիք էր կարևոր, որից մեկը Բրեսոնին էր։
Այսօր՝ մարտի 27 անհայտ կորած զինծառայողներ հարազատները Գլխավոր Դատախազության դիմաց բողոքի ակցիա են իրականացրել:
Ռոբերտը շրջափակման մեջ է նաև գրել էլեկտրակիթառի համար իր սոլոն, Ջիմի Հենդրիքսի հայտնի Little Wing երգի հիման վրա։
Նկարչի ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում կանանց դիմանկարները և կանանց ֆիգուրներով կոմպոզիցիաները։
Լեոնիդ Ենգիբարյանը մահանում է Մոսկվայում 1972թ․-ին սրտի ինֆարկտից, 37 տարեկանում։ Մարտի 15-ին, Ենգիբարյանի ծննդյան օրն է։
20-րդ դարի մեծագույն ռեժիսորներից Անդրեյ Տարկովսկին նկարել է ընդամենը յոթ լիամետրաժ ֆիլմ, որոնք, սակայն, մեծապես ազդել են համաշխարհանյին կինեմատոգրաֆիայի վրա։
1927 թ.-ի հուլիսի 24-ին Ռյունոսկե Ակուտագավան ինքնասպան է լինում՝ թողնելով հեգնական հոքու․
Գործեր ունեմ որ արել եմ հետո մոռացել եմ էն զգացողությունների մասին, որի մեջ արել եմ դրանք, բայց գործերը մնում են։
Ցուցահանդեսը բաց կլինի մինչև փետրվարի 25-ը։
Արմենի բազնաշերտ գույներով նկարները օդանավակայանի անցորդներին պատմում են Հայաստանի բնաշխարհի, վերնակուլյար ճարտարապետության, լեռնաշղթայի ֆոնին հայ կամավորի, խրամուղում ցրտին դիրքերը բարձրացող սերժանտի մասին։
«Ազատազէն» ռազմակրթական հասարակական կազմակերպությունը հիմնվել է 2020թ.-ի արցախյան 44-օրյա պատերազմից հետո՝ պատերազմին մասնակցած ընկերներից կազմված խմբով, որոոնց մեծ մասը ՏՏ ոլորտի ներկայացուցիչներ են։
Այսօր՝ փետրվարի 12-ին, Հրանտ Մաթևոսյանի ծննդյան օրն է։
«Կինոյում ես ինքնակոչ դիլետանտ եմ»․-հարցազրույցներից մեկում ասել է անկախ ամերիկյան կինոյի կուլտ համարվող Ջիմ Ջարմուշը։
Մեքենայի համարանիշը հանրապետության Հրապարակի պարեկների մեքենաների հետ ընդհարումից ընկել էր մայթին:
Պատերազմի ընթացքում Մարտունի 3-րդ ՊՇ-ի ոչ մի մարտական դիրք հակառակորդը չի կարողացել գրավել, նոյեմբերի 9-ի զինադադարից հետո այն պայմանագրով անցել է Ադրբեջանի վերահսկողության տակ։
Հովհաննես Ավագյանը հետմահու արժանացել է Արցախի հերոսի կոչման։
Կարմիր Խաչի միջազգային կոմիտեի (ԿԽՄԿ) միջնորդությամբ և ուղեկցությամբ այսօր՝ հունվարի 27-ին, Երևանից Ստեփանակերտ են տեղափոխվել 15 երեխա և նրանց ուղեկցող 3 մանկավարժ։
1959 թ.-ին Երևանի կայարանամերձ հրապարակում տեղադրվում է վարպետի գլուխգործոցը՝ «Սանսունցի Դավիթ» արձանի վերջնական տարբերակը։
Երկու տարի հետո՝ 1983թ.-ին, երկարատև հիվանդությունից հետո՝ 62 տարեկան հասակում Առնո Բաբջանյանը մահացավ՝ թողնելով հարուստ դասական և էստրադային երաժշտական ժառանգություն։ Այսօր՝ հունվարի 22-ին, նշվում է կոմպոզիտորի ծննդյան օրը։
«Հենց դուռը բացվել ա, տղերքն առաջ են եկել, և չեն թողել նկարել։ Մենք քիչ էինք, համ էլ, ռուս խաղաղապահներն այն մեքենայում էին ու իրենք էլ էին քաշում, որ չմտնեին նկարեին»,-պատմում է Վահագնը. հենց այդ մեքենայում է աղջիկներից մեկն ուշաթափվել։
Փարաջանովի ժամանակակից լավագույն ռեժիսորները նրան կոչում էին «Մաեստրո», դա իր համար ամենաբարձր կոչումն էր․ պետական պարգևներ չէր սիրում, համարում էր «պարտքով նվերներ», որը պետք է մարել ողջ կյանքի ընթացքում։
Այսօր, երբ ամբողջ աշխարհում պատրաստվում են Ամանորին և տոնական սեղանի վերջին գնումներն անում, Ռոբերտն ու իր նման արցախցի 120 000 հայրենացիկներ ուտելիքի մեծ ընտրություն չունեն, նույնիսկ առաջին անհրաժեշտության ապրանքներն են սպառվում։
Այսօր՝ դեկտեբերի 29-ին՝ Տարկովսկու հիշատակի օրը, 85 տարեկան հասակում կոմպոզիտորը մահացավ:
Ներկայացման ընթացքում հանդիսատեսը երկու ժամով կտրվել էր իրական կյանքից և միայն վերջում՝ ծափերի ընթացքում, ծաղկեփնջի փոխարեն տոպրակով 2 կգ սոխը հիշեցրեց արդեն 10-րդ օրը շրջափակման մեջ գտնվող Արցախում՝ օրեցօր մեծացող պարենային ապրանքների դեֆիցիտը.
Կարոն վերջին պատերազմից առաջ հողագործությամբ էր, զբաղվում, ուներ գյուղտեխնիկա։ Այս ամսվա սկզբին փորձել էր ցորեն ցանել, բայց սահմանից դիտարկվող դաշտի ուղղությամբ արդբեջանցի զինվորները կրակ էին բացել։
Եվս մեկ միջոցառում՝ հնչեղ՝ թե՛ ձայնի ուժգնության, թե՛ զգայականության առումով, տեղի ունեցավ երեկ երեկոյան. Երևանում արցախցի երեխաները խոսեցին երաժշտության լեզվով:
Հայաստանի պետական օպերային, սիմֆոնիկ, ֆիլհարմոնիկ նվագախմբերի երաժիշտներից կազմված խումբը, պրոդյուսր Նիկա Բաբայանի նախաձեռնությամբ միացել էր Կատարի Ֆիլհորմոնիկ նվագախմբին, կատարելու համար Սալեմ Աբդուլ-Կարեմի «Կատարական սիմֆոնիա»-ն:
Տող գյուղում բուն մարտերի ընթացքում հայկական կողմը ունեցել է երկու վիրավոր, զոհեր չեն եղել։
Դեկտեմբերի 3-ին՝ Հովհաննիսյան ինստիտուտում տեղի ունեցավ «Էյվա» արվեստների հիմնադրամի հրատարակած Էրիկա Դոսսի «Քսաներորդ դարի ամերիկյան արվեստ» գրքի հայերեն թարգմանության շնորհանդես-բանախոսությունը։
Նրա աշխատանքները մուլտիդսցիպլինար են, իսկ կոնցեպցիայի առումով՝ դրանք կինո-էսսեներ են։
Կինոդիտման ամբողջ ընթացքում հանդիսատեսի տրտմության եռանկյունին ամբողջովին թուլացած էր, ֆիլմում սարկազմի բարձր չափաբաժինը ուղեկցվում էր հանդիսատեսի բարձր ծիծաղով, երբեմն նաև ծափերով։
Արցախի Տող գյուղն ունի բացառիկ պատմամշակութային նշանակություն։ Այն եղել է Արցախի մելիքական նստավայր:
Բոլոր լավ բաները կապույտ են, օրինակ՝ մեր մոլորակը։
«Երբ մարտական իրավիճակում զանգում ենք ու հեռախոսը ադբոյ են տալիս կամ վերցնում ասում են՝ հետո, էլ չենք զանգում, արդեն պարզ է՝ վիճակը ծանր է»,- ասում է Արմանի հետ վերջինը հեռախոսով խոսացած ընկերը՝ Դավիթ Հովհաննիսյանը։
«Վարկ էինք վերցրել, գյուղում սպանդանոց սարքել, ձեռնարկությունը տղայիս՝ Շավարշի անունով է։ Ամեն ինչ պատրաստ է, կարող ես դուռը բացել ու սկսել, բայց չենք աշխատացնում, սպասում ենք տղայիս, հավատում եմ, որ կգա»,-ասում է Բարսեղ Ավդալյանը։
2021 թ․-ի սեպտեմբերից «Կատարո» գինու արտադրությունը՝ նույն աշխատակիցներով ու նույն խաղողով, կազմակերպվում է Կոտայքի մարզի Ձորաղբյուր գյուղում:
«Քիմիկների զորամասի» գործով հաջորդ դատական նիստը տեղի կունենա նոյեմբերի 16-ին։
Տեսանյութեր
Լուսանկարներ
